• info@dr-azarakhsh.com
  • تماس با ما: 32248378(086)
  • اراک، عباس آباد، مقابل هلال احمر، خیابان عضد، ساختمان پزشکان میراحمد، طبقه چهارم

بایگانی برچسب: s

۲۲ خرداد ۱۳۹۷

پالپیت به بیماری بافت‌های لثه گفته می‌شود، که مشخصه‌ی ویژه‌ی آن التهاب است. این عارضه معمولا در پی درمان نادرست بروز می‌یابد، از این رو ممکن است در همه‌ی افراد، بزرگسالان و کودکان، رخ دهد. ادامه مطلب

۱۳ خرداد ۱۳۹۷

هدف از معرفی فن‌آوری لیزر در زمینۀ اندودنسی (جراحی ریشه)، بهبود نتایج بدست آمده از فرآیندهای قدیمی بوده است. در روش نوین، با استفاده از انرژی نور، قدرت پاک‌کنندگی و برطرف نمودن جرم و لایۀ اسمیر (لایه‌ای رسوب میکروکریستالی و ارگانیک) از روی سطح ریشه و نیز ضد عفونی کردن ریشه‌ی دندان افزایش می‌یابد. ادامه مطلب

۶ خرداد ۱۳۹۷

خونریزی لثه یکی از مشکلات سلامت دهان و دندان است که معمولاً متخصصین ریشه دندان یا اندودنتیست ها در طول فعالیت روزانه خود بارها با آن مواجه می‌شوند. برخی از افراد به دلایل مختلفی دچار خونریزی می‌شوند که نمی‌توان آن را یک مشکل حاد در نظر گرفت. اما برخی از افراد به دلایل دیگری دچار خونریزی در دندان و فک خود می‌شوند که به‌مرورزمان مشکل آنها بیشتر شده و به مراجعه به دندان‌پزشک نیاز خواهند داشت. این دسته از افراد لازم دارند که منبع خونریزی خود را شناسایی کنند و اگر این خونریزی به دلایل حاد دندانپزشکی باشد باید نسبت به رفع آن اقدام کنند.

 خونریزی لثه اگر ادامه داشته باشد لازم است که به یک متخصص ریشه دندان مراجعه شود و شرایط لازم برای درمان آن فراهم شود. بسیاری از افراد نسبت به این موضوع بی‌تفاوت بوده و حتی تا زمانی که شدت آن بالا نگیرد، نسبت به رفع آن اقدام نمی‌کنند. مرحله اولیه بیماری لثه به مانند تورم خود را نشان می‌دهند و پس از آن باعث ایجاد رنگدانه ها و درنهایت نوعی کبودی در لثه می‌شود. حال اگر در مراحل اولیه نسبت به درمان آن اقدام نشود، در مراحل بعدی منجر به خونریزی شده و درنهایت موجب از دست رفتن دندان خواهد شد.

 در این مطلب ما قصد داریم عوامل ایجاد خونریزی لثه و همچنین راه‌های درمانی آن را به تفصیل شرح دهیم و نحوه جلوگیری از آن را بیان کنیم. پس با ما همراه باشید!

عوامل ایجاد و درمان خونریزی لثه
عوامل ایجاد و درمان خونریزی لثه

علت خونریزی لثه

 همان‌طور که عنوان شد، خونریزی لثه شامل چند مرحله می‌شود که در هر کدام از این مراحل یک مشکل ویژه و بخصوص برای فک و دندان‌ها به وجود می‌آید. هر کدام از این مشکلات در گام بعدی موجب بیماری‌ها و مسائل متعددی دیگری می‌شود که در نهایت به خونریزی ختم می‌شود. با این ‌وجود علت شایع خونریزی لثه را می‌توان به دو مورد کلی دسته‌بندی کرد:

  • مشکلات دهان و دندان: تورم لثه، زخم شدن دهان و دندان، تحمل فشارهای مکانیکی و عصبی، و مشکلات پریودنتال
  • مشکلات سلامت عمومی: دیابت، ایدز، سوءتغذیه، مشکل قلبی، فشار خون بالا، داروهای آسپرین، برخی از مسکن‌های درد، بعضی داروهای ضد افسردگی و غیره می‌تواند باعث خونریزی لثه شود.

 بیماری های لثه

 بیماری لثه ممکن است به علت عوامل مختلفی ایجاد شود که شایع‌ترین علت آن عدم رعایت بهداشت دهان و دندان است. به‌طورکلی کسانی که نمی‌توانند نکات بهداشتی را به شکل مناسب اجرا کنند، با یک دهان پر از باکتری مواجه هستند که با بزاق آن‌ها ترکیب می‌شود و یک لایه چسبنده به نام پلاک بر روی دندان‌ها ایجاد می‌کند. متأسفانه پلاک دندان بسیار پایدار بوده و باکتری‌ها را به مدت بیشتری بر روی دندان حفظ می‌کند. از سوی دیگر زمانی که این فرد از غذاهای نوشیدنی‌های با کربوهیدرات بالا استفاده می‌کنند، باکتری‌ها از این مواد به عنوان مواد مغذی استفاده کرده و باعث ایجاد نوعی اسید می‌شود که برای تحریک لثه و ملتهب کردن آنها کافی است.

در گام دوم، عدم توجه به لثه باعث می‌شود که این باکتری‌ها و شرایط آنها پیشرفت کرده مشکلات فرد وارد فاز بعدی می‌شوند. در این فاز لثه‌ها به‌مرورزمان دچار خونریزی شده و فرد به یک مشکل رایج به نام خونریزی لثه مبتلا خواهد شد. به‌طورکلی عوامل ایجاد التهاب در لثه و درنهایت خونریزی لثه را می‌توان به موارد زیر ارتباط داد:

  • ضعف بهداشت دهان و دندان
  • مصرف توتون و تنباکو
  • سابقه خانوادگی بیماری لثه
  • سوء تغذیه و کمبود ویتامین‌ها
  • مشکل
  • دیابت
  • سن – بیماری لثه در افراد مسن بیشتر شایع است
  • سیستم ایمنی ضعیف – HIV و ایدز بدخیمی.
  • شیمی درمانی و پرتودرمانی
  • غربالگری و ضعف تروماتیک
  • تغییرات هورمونی در دختران / زنان

علائم خونریزی لثه

 به‌طورکلی  علائم خونریزی  لثه بسیار واضح هستند و شخص بیمار با کمی دقت می‌تواند آنها را تشخیص دهند. بااین‌وجود دندان پزشکان و متخصصین ریشه دندان توصیه می‌کنند که در صورت مواجهه با علائم ابتدائی این بیماری بلافاصله به دندانپزشکی ارتودنتیست شخصی خود مراجعه کرده برای مقابله با آن برنامه ریزی کنید. علائم خونریزی لثه عبارت‌اند از: بوی بد دهان، قرمزی، تورم لثه، خونریزی‌های خفیف و شدید، حساسیت دندان، دندانهای لق و نرم و حتی  از بین رفتن درد دندان‌ها.

نکته‌ای که در مورد این علائم وجود دارد این است که شاید در مراحل ابتدایی بسیار خفیف باشند و فرد به آنها اهمیت ندهند. اما مراحل اولیه در مورد خونریزی لثه بسیار مهم بوده و فرد باید در همین فاز نسبت به کنترل آن اقدام کند. در برخی از موارد ممکن است خونریزی به حدی کم باشد که به هنگام غذا خوردن توسط فرد بلعیده شده و امکان تشخیص آن نباشد. به هر حال فرد در این مرحله باید مراقبت بیشتری از دهان و دندان خود انجام دهد تا بتواند به‌راحتی مشکل خود را تشخیص دهد.

عوامل ایجاد و درمان خونریزی لثه
عوامل ایجاد و درمان خونریزی لثه

راه‌های پیشگیری از خونریزی لثه

 برای جلوگیری از خونریزی لثه می‌توان به‌راحتی برنامه‌های بهداشتی و مراقبت از دهان و دندان انجام داد درنهایت از ایجاد آن ممانعت به عمل آورد. برخی از راه‌های پیشگیری عبارت‌اند از:

  • شستشوی دهان و دندان بعد از هر بار غذا خوردن و در برخی موارد استفاده از محلول دهان‌شویه کلرهگزیدین؛
  • استفاده از خمیردندان مناسب همراه با مسواک‌های نرم و یا مسواک‌های برقی
  • استفاده از نخ دندان و خلال دندان؛
  • ماساژ روزانه‌ی لثه و اطراف دندان‌ها؛
  • عادت به خوردن و جویدن غذاهای فیبردار و سخت، سعی کنید غذاهای نرم را به یک عادت تبدیل نکنید؛
  • اجتناب از مصرف توتون و تنباکو؛
  • داشتن برنامه منظم برای پاک کردن دندان‌ها و حذف پلاک از روی آنها؛
  • مراجعه به پزشک یا اندودنتیست به صورت هر ۶ ماه یکبار پیشگیری از خونریزی لثه.

 

عوامل ایجاد و درمان خونریزی لثه
عوامل ایجاد و درمان خونریزی لثه

درمان خونریزی لثه

 شیوه‌های درمانی خونریزی لثه بسیار متفاوت هستند و با توجه به شدت بیماری معمولاً اندودنتیست سعی می‌کنند که روش‌های مختلفی را پیشنهاد دهد. عمومی‌ترین روش برای درمان خونریزی لثه استفاده از دهان‌شویه ضدعفونی حاوی کلرهگزیدین یا بتادین گارگل است که روش مناسبی محسوب می‌شود. البته زمانی که شدت خونریزی بسیار بالا باشد، ممکن است شیوه‌های درمانی شدیدتری مانند جراحی پریودنتال پیشنهاد شود. در برخی موارد پیشنهاد می‌شود که دندان‌های آسیب دیده از بین رفته و باید کنده شوند.

به‌طورمعمول آنتی‌بیوتیک‌ها مانند مترونیدازول، داکسی سایکلین، آموکسی سیلین بر اساس شرایط استفاده می‌شوند که تشخیص آن بر عهده دندان‌پزشک یا اندودنتیست است که نحوه مقابله با خونریزی لثه را انتخاب می‌کنند. البته جراحی دندان به عنوان آخرین راه پیشنهادی انتخاب می‌شود که معمولاً چاره دیگری برای پزشک باقی نمی‌ماند.

۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۷

درمان ریشه دندان یا در اصطلاح عصب کشی دندان یکی از شیوه‌های دندانپزشکی برای جلوگیری از پیشروی عفونت دندان و به وجود آمدن عواقب جدیتر است که دندان‌ها را در برابر مشکلات مختلف محافظت می‌کند. اگر شما هم از کسانی هستید که اخیراً اندودنتیست ها به شما اطلاع داده‌اند که باید دندان‌های خود را از عصب کشی کنید، به احتمال زیاد کمی عصبی هستید و در مورد نتیجه آن نگران هستید. اما در حقیقت هیچ نیازی به نگرانی نیست و درمان ریشه دندان یک شیوه کاملاً معمولی است که هر ساله میلیون ها نفر در دنیا آن را انجام می‌دهند و معمولاً در عرض چند ساعت نیز تکمیل می‌شود.

 به عنوان یک مرکز مرتبط با درمان ریشه دندان، در ادامه ده سؤال پرتکرار که به تکرار پرسیده می شود راذکر می‌کنیم و به عنوان یک متخصص اندودنتیست به آنها جواب می‌دهیم. پس با ما همراه باشید!

سؤالات پرتکرار در مورد درمان ریشه یا عصب کشی دندان
سؤالات پرتکرار در مورد درمان ریشه یا عصب کشی دندان

۱-    چرا افراد مختلف به درمان ریشه دندان نیاز دارند؟

بررسی استفاده از درمان ریشه دندان اهمیت بسیاری دارد به خوبی می‌تواند نقش درمان ریشه دندان در حفظ آنها را نشان دهد. مشکلات متعددی ممکن است برای فرد رخ دهد که به این شیوه درمانی نیاز دارد. برخی از شایع‌ترین مشکل‌ها عبارتند از شکاف در دندان، شکستگی، حفره‌های جدی و عفونت در ریشه دندان.

اساساً تمامی این شرایط باعث ایجاد عفونت در ریشه دندان منجر می‌شود و باید شیوه‌های مختلفی برای اصلاح آن در نظر گرفت. بنابراین می‌توان گفت که افراد مختلفی برای استفاده از شیوه درمان ریشه دندان کاندید هستند و هر کدام از آنها ممکن است به دلایل مختلفی مجبور به استفاده از این شیوه درمانی شوند. البته نتیجه نهایی که این بیماران دریافت می‌کنند این است که از پدیده از دست دادن دندان رها می‌شوند.

۲-    عفونت ریشه دندان چیست و چگونه از آن اطلاع داشته باشند؟

 هنگامی که در بخش پایینی دندان‌ها (زیر لثه) حفره‌های ایجاد می‌شود، باکتری‌ها به سرعت به بخش داخلی دندان نفوذ کرده و باعث از بین رفتن بخش‌های داخلی و زنده آن می‌شود. این وضعیت برای سلامتی دندانها و لثه‌ها بسیار بد است و فشار زیادی بر روی بافت‌های اطراف دهان ایجاد می‌کند. اگر روش درمانی مختلفی برای این موضوع در نظر گرفته نشود، باعث از بین رفتن دندان‌ها و ایجاد بیماری‌های شدید در لثه می‌شود.

 تشخیص عفونت ریشه دندان گاهی اوقات می‌تواند بسیار ساده باشد و در برخی موارد پیچیده‌تر است. معمولان تشخیص دادن آنها توسط دندانپزشک یا اندودنتیست صورت می‌گیرد و حتی در برخی موارد ممکن است چندان درد محسوسی نیز نداشته باشد. از لحاظ ظاهری، می‌توان به وجود  تاول‌های همانند جوش، التهاب در لثه، تغییر رنگ دندان‌ها، حساسیت به موارد مختلف و حتی درد اشاره کرد. البته توجه داشته باشید که درمان ریشه دندان ممکن است در برخی از آنها کارایی داشته باشد و اگر وضعیت عفونت بسیار حاد باشد، ممکن است اندودنتیست یا دندانپزشک برای خارج کردن دندان بیمار اقدام کند.

سؤالات پرتکرار در مورد درمان ریشه یا عصب کشی دندان
سؤالات پرتکرار در مورد درمان ریشه یا عصب کشی دندان

۳-    در جریان درمان ریشه دندان چه اتفاقی رخ می‌دهد؟

درمان ریشه دندان معمولاً شامل سه یا چهار فرآیند جداگانه است که معمولاً چند ساعت طول می‌کشد. این فرایند ممکن است برای دندانپزشک یا اندودنتیست دشوار و پیچیده باشد، با درد یا استرس برای بیمار همراه نیست و بیمار تنها کاری که باید انجام دهد این است که برای مدت طولانی بنشیند. این شیوه درمانی از ایجاد یک سوراخ در قسمت بالایی دندان شروع می‌شود که توسط مته‌های مخصوص صورت می‌گیرد. در گام دوم، اندودنتیست با استفاده از یک ابزار خاص اقدام به تخلیه پالپ دندان و قسمتهای عفونی آن می‌کند.

پس از خالی کردن دندان توسط دستگاه‌های مکنده قوی، فضای داخلی دندان با استفاده از مواد آنتی بیوتیک و ضدعفونی کننده قوی شستشو داده می‌شود و تمام باکتری‌های آن از بین می‌رود. در مرحله بعدی، این فضای داخلی با استفاده از ماده گوتاپرکا پر می‌شود و از این طریق یک مانع بزرگ برای حمله باکتری‌ها بوجود می‌آید. آخرین مرحله درمان ارتودنسی شامل قرار دادن تاج دندان می‌شود که معمولاً چند روز بعد از پر کردن دندان انجام می‌شود، اما تصمیم نهایی در مورد آن بر عهده اندودنتیست و بیمار است

۴-    چرا دندانپزشک پس از درمان از تاج دندان برای من استفاده می‌کند؟

هنگامی که درمان ریشه دندان کامل می‌شود، دندانپزشک باید به دنبال یک گزینه برای بازسازی دندان باشد و به سراغ گزینه‌هایی مانند استفاده از تاج دندان برای پوشاندن سطح دندان می‌رود.  معمولاً زمانی که بخش‌های داخلی دندان تخلیه می‌شود، اندودنتیست با استفاده از مواد مختلف، بخش‌های داخلی دندان را ضدعفونی کرده و باکتری‌ها را از بین می‌برد. در مرحله بعدی با استفاده از مواد پرکننده، تمامی قسمت‌های برداشته شده را پر می‌کند و از این طریق از وجود آمدن عفونت مجدد جلوگیری می‌کند. اما نمی‌توان این مرحله را آخرین مرحله درمان ریشه دندان دانست، زیرا ممکن است باکتری‌ها مجدداً به بخش‌های داخلی نفوذ کنند.

 به همین دلیل استفاده از تاج دندان و پوشش دادن سطح دندان کمک می‌کند که فرآیند تعمیر دندان به شکل کامل صورت گیرد. معمولاً اندودنتیست ها توانایی قرار دادن تاج دندان را دارند و معمولاً خودشان این قسمت را انجام می‌دهند؛ اما اگر در این زمینه مهارت کافی نداشته باشد، به بیمار توصیه می‌کند که تاج دندان را برعهده یک دندانپزشک ماهر قرار دهند.

سؤالات پرتکرار در مورد درمان ریشه یا عصب کشی دندان
سؤالات پرتکرار در مورد درمان ریشه یا عصب کشی دندان

۵-    آیا روش درمان ریشه دندان درد آور است؟

 وجود درد در جریان درمان ریشه دندان بسیار نادر است؛ زیرا اندودنتیست ها سعی می‌کنند که با استفاده از بی حس کننده‌های مختلف عصب‌های دندان را به طور کامل غیر فعال کنند. این روش برای رفع درد دندان و جلوگیری از درد ناشی از برداشتن آن طراحی شده است و فرد هیچ گونه دردی احساس نمی‌کند. البته زمانی که اثر این داروهای بی حس کننده از بین می‌رود، ممکن است به دلیل التهاب کمی درد و تورم وجود داشته باشند که به عنوان بخشی طبیعی از جریان درمان ریشه دندان شناخته می‌شود و مدت کوتاهی در دهان فرد باقی می‌ماند.

۷ اردیبهشت ۱۳۹۷

چرا جراحی اندودنسی انجام می‌شود؟

جراحی‌ اندودنسی برای نجات دندان در شرایط مختلف انجام می‌شود:

  • ممکن است جراحی برای تشخیص انجام شود. در صورتی که دائماً علائمی در دهان دارید اما هیچ مشکلی در عکس پرتوی ایکس دیده نمی‌شود ممکن است مجرا یا شکستگی ریز درد دندان وجود داشته باشد که در درمان‌های غیر جراحی قابل شناسایی نیست. در چنین مواردی جراحی به اندودنتیست امکان می‌دهد بتواند تمامی ریشه دندان را بررسی نماید و مشکل را حل کند.
  • گاهی اوقات رسوبات کلسیم باعث می‌شود مجرای ریشه بیش از حد باریک شده و ابزارهای دندانپزشکی نتوانند در عصب‌ کشی معمولی غیر جراحی، مجرای ریشه دندان را کاملاً تمیز کنند و به انتهای ریشه دسترسی داشته باشند. در صورتی که دندان کلسیتی شده باشد اندودنتیست ممکن است جراحی اندودنسی را برای تمیز کردن و مهر و موم کردن این بخش از مجرای ریشه انجام دهد.
  • معمولاً دندانی که تحت عصب‌ کشی قرار گرفت است می‌تواند در صورت مراقبت مناسب تا آخر عمر به شما خدمت کند و دیگر هرگز نیاز به درمان اندودنسی در آینده نداشته باشد. با این حال در برخی موارد ممکن است دندان به خوبی التیام یافته باشد و یا دچار عفونت مجدد شود. ممکن است دندان درد را چند ماه یا حتی چند سال پس از درمان موفق ریشه تجربه نمایید. در صورتی که این اتفاق رخ دهد ممکن است با کمک جراحی بتوان دندان را نجات داد.
  • ممکن است جراحی اندودنسی برای درمان آسیب ‌دیدگی سطوح ریشه دندان و استخوان پیرامون آن انجام شود.

اگر چه درمان‌های جراحی زیادی وجود دارند که می‌توانند دندان را نجات دهند اما متداولترین و مؤثرترین آنها عملی به نام جراح یا اپیکواِکتومی (apicoectomy ) است. هنگامی که پس از عصب‌ کشی همچنان التهاب و عفونت در ناحیه استخوانی پیرامون نوک ریشه دندان وجود داشته باشد ممکن است نیاز به اپیکواِکتومی احساس شود.

جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست
جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست

اپیکواِکتومی چیست؟

در اپیکواِکتومی بافت لثه پیرامون نوک ریشه دندان برش خورده و باز می‌شود تا دندانپزشک به استخوانی که در پس آن قرار گرفته، دسترسی داشته باشد و بتواند از طریق این برش، بافت‌های عفونی یا ملتهب را بردارد. به ‌طور کلی اپیکواِکتومی به جراحی قطع کردن نوک ریشه دندان گفته می‌شود. ممکن است پس از برداشتن بافت‌های آلوده، کمی مواد پر کننده مخصوص در نوک ریشه دندان قرار داده شود تا مجرای ریشه مهر و موم و بسته شود. سپس با چند بخیه برش ایجاد شده در لثه بسته می‌شود. بس از چند ماه استخوان پیرامون نوک ریشه التیام پیدا می‌کند.

جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست
جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست

انواع دیگر جراحی اندودنسی چیست؟

از جمله انواع دیگر جراحی اندودنسی می‌توان به تقسیم کردن دندان به دو نیم و ترمیم ریشه آسیب ‌دیده دندان و یا حتی برداشتن یک یا چند ریشه ( قطع ریشه) اشاره کرد. در برخی موارد عمل دیگری به نام بازکاشت تعمدی یا درمان ریشه در خارج از دهان ممکن است انجام شود. در این عمل جراحی ابتدا دندان از حفره دندان خارج شده و در حالی که در خارج از دهان قرار دارد تحت درمان قرار می‌گیرد و سپس دوباره در حفره دندان کاشته و پیوند می‌شود. این عمل جراحی برای نجات دندان انجام می‌شود.

جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست
جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست

آیا اپیکواِکتومی درد دارد؟

این عمل جراحی تحت بی‌ حسی موضعی انجام می‌شود بنابراین در حین درمان دردی احساس نمی‌کنید. اما پس از برطرف ‌شدن تاثیر بی حسی ممکن است مقداری ناراحتی، درد و تورم در ناحیه برش تجربه کنید. این کاملاً طبیعی بوده و می‌توانید برای کنترل درد از داروهای مسکن بدون نسخه استفاده کنید.

چه مدت پس از جراحی می‌توانیم به کارهای روزمره برسیم؟

بیشتر بیماران روز بعد از در جراحی می‌توانند فعالیت‌های روزمره از جمله رفتن سر کار یا دانشگاه را از سر بگیرند.

جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست
جراحی ریشه دندان یا اپیکواکتومی چیست

از کجا بدانیم درمان موفقیت ‌آمیز بوده است؟

جراحی اندودنسی به این دلیل انجام می‌شود که دندان‌پزشک معتقد است بهترین راه برای نجات دندان شما همین کار است. با این حال در هیچ درمانی هیچ تضمینی وجود ندارد که نتایج همیشه موفقیت ‌آمیز باشد. بنابراین پس از جراحی باید چکاپهای منظم دندانپزشکی داشته باشید.

به جای اپیکواِکتومی چه درمان‌های دیگری می‌توان انجام داد؟

اغلب تنها درمان جایگزین، کشیدن دندان است. در صورتی ‌که می‌خواهید دندان خود را بکشید باید آن را با نوعی پروتز مصنوعی مانند دندان مصنوعی، ایمپلنت‌ یا بریج جایگزین نمایید.

۳۰ فروردین ۱۳۹۷

فرو رفتن دندان در لثه

گاهی اوقات در نتیجه وارد آمدن ضربه و جراحت به دندان، ممکن است بخشی از آن در حفره دندان فرو برود. هنگامی که این اتفاق رخ می‌دهد باید بلافاصله مراقبت درمانی صورت بگیرد و دندان به موقعیت درست بازگردانده شده و در جای خود پایدار شود. در صورتی که دندان دائمی در حفره دندان فرو رفته باشد معمولاً باید عصب‌ کشی (درمان ریشه) انجام شود. درمان باید ظرف چند روز پس از جراحت صورت بگیرد. بخشی از درمان دارویی خاصی به نام یک هیدروکسید کلسیم است که در داخل دندان قرار داده می‌شود.

انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها
انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها

در شرایطی که بخشی از دندان از حفره دندان خارج شده باشد، درمان دندانپزشکی فوری برای تغییر موقعیت و با ثبات کردن آن لازم است. در صورتی که پالپ دندان سالم باشد، نیازی به درمان دیگری وجود ندارد. با این حال در صورتی که پالپ آسیب ‌دیده یا دچار عفونت شود باید عصب ‌کشی انجام شود.

انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها
انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها

کنده شدن دندان

در صورتی‌ که دندانتان کامل از جای خود جدا و کنده شود باید هر چه سریع تر به اندودنتیست مراجعه کنید. نکته مهم این است که دندان کنده شده را باید به دقت با خود حمل کرده و به دندانپزشک برسانید و مراقب باشید آسیبی نبیند. از لحظه‌ ای  که دندان از حفره خود جدا می‌شود تا زمانی که پیوند میشود، باید مرطوب بماند. دندان را می‌توانید در یک لیوان شیر و یا لیوان آب خالی بگذارید. می‌توانید کمی نمک به آب اضافه کنید. نجات دندان بستگی زیادی به طول مدتی که دندان در خارج از دهان قرار دارد و نحوه حمل آن دارد. به خاطر داشته باشید تنها دندان‌های دائمی باید دوباره در جای خود کاشته شوند و این کار در مورد دندان‌های شیری معمولاً لازم نیست. از آنجایی‌ که عصب ها و رگهای خونی دندان هنگام وارد آمدن ضربه و کنده شدن دندان آسیب دیده ‌اند، باید عصب ‌کشی انجام شود. بهترین زمان برای عصب ‌کشی را دندانپزشک مشخص می‌کند.

انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها
انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها

آسیب‌های دندان‌های کودکان

در صورتی که یک دندان دائمی در حال رشد که هنوز به رشد کامل نرسیده است دچار آسیب ‌دیدگی شود، ملاحظات خاصی باید در نظر گرفته شود. در این موارد باید رشد ریشه دندان مد نظر قرار بگیرد.

انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها
انواع جراحات پالپ دندان و درمان آنها

دندان نابالغ ممکن است برای افزایش احتمال نجات به یکی از درمان‌های زیر نیاز داشته باشد:

اپکسوژنز

هدف از اپکسوژنز (apexogenesis ) در دندان‌های آسیب ‌دیده ای که هنوز به رشد کامل نرسیده ‌اند، نجات پالپ زنده دندان است تا فرآیند رشد ریشه با بستن نوک ریشه ادامه پیدا کند. در حین این درمان داروی خاصی برای تقویت رشد نرمال و بالغ شدن ریشه در داخل دندان قرار داده می‌شود. سپس دندان آسیب دیده تحت نظر قرار می‌گیرد تا مشخص شود آیا تشکیل و رشد ریشه انجام شده است یا نه. در مواردی که پالپ التیام پیدا می‌کند هیچ درمان دیگری لازم نیست. هر چه رشد ریشه کامل‌تر شود احتمال نجات دندان بیشتر می‌شود.

اپکسیفیکاسیون

در صورتی که بافت زنده داخل دندان در حال رشد، آسیب غیر قابل بازگشت دیده باشد درمانی به نام اپکسیفیکاسیون (apexification ) انجام می‌شود. هدف از این درمان کمک به تشکیل بافت‌های سخت پیرامون نوک ریشه است که به بستن نوک ریشه کمک کرده و امکان پر کردن مجرای ریشه را فراهم می‌سازند. از آنجایی ‌که یکپارچگی ساختاری دندان ممکن است در هم ریخته باشد، باید ترمیم نهایی مناسبی برای دندان در نظر گرفته شود.

۲۶ فروردین ۱۳۹۷

هر ساله میلیون‌ها دندان در کودکان و بزرگسالان در اثر حوادث و یا تصادفات از جای خود کنده میشود. اما کنده شدن دندان به معنی از دست دادن دندان نیست بلکه با اقدامات فوری می‌توانید دندان خود را نجات داد و دوباره سال‌های سال و یا حتی تا آخر عمر از آن استفاده کنید.

در صورت کنده شدن دندان چه باید کرد؟

مهم‌تر از هر چیز این است که باید بلافاصله اقدام کنید در غیر این صورت برای نجات دندان دیر می‌شود. بهتر است ظرف ۳۰ دقیقه دندان را سالم به دندانپزشک برسانید.

هنگامی که دندان در اثر ضربه از جای خود کنده میشود، عصبها، رگهای خونی و بافتهای پشتیبانی کننده آن آسیب می بینند. عصبها و رگهای خونی ممکن است دیگر ترمیم نشوند. به همین علت دندان کنده شده تحت عصب کشی قرار میگیرد. با این حال استخوان میتواند به ریشه دندان دوباره متصل شده و آن را پشتیبانی کند. احتمال نجات دندان کنده شده در کودکان کم سن بسیار بیشتر است اما در بزرگسالان نیز میتوان دندان را نجات داد.

اقداماتی که هنگام کنده شدن دندان باید انجام دهیم به صورت زیر است:

۱- دندان را از قسمت تاج (بخش سفید رنگ) گرفته و بردارید.

دقت کنید نباید به ریشه دندان دست بزنید. دندان را در محل حادثه رها نکنید بلکه باید به دقت آن را در قسمت تاج بردارید.

۲- در صورتی که دندان خاکی و کثیف شده است با ملایمت آن را بشویید

دندان را تنها باید با آب خالی بشویید تا خاک نِشسته بر روی آن پاک شود. هرگز از صابون و یا مواد شیمیایی برای این منظور استفاده نکنید. دندان را نمالید و نسایید. نباید دندان را خشک کنید. نباید دندان را در پارچه یا دستمال بپیچید.

۳- در صورت امکان بلافاصله دندان را در حفره دندان قرار دهید

بلافاصله دندان را به دهان بازگردانده و در داخل حفره (سوکت) خود قرار دهید. توجه داشته باشید نباید دندان را زیاد فشار دهید بلکه با انگشت آن را در جای خود با ملایمت و با کمی فشار قرار دهید. برای قرار دادن دندان در جایگاه خود، از تاج آن را بگیرید. سپس دهان خود را به آرامی ببندید. برای نگه داشتن دندان میتوانید با ملایمت آن را گاز بگیرید و یا با انگشت آن را نگه دارید.

۴- در تمام مدت دندان را مرطوب نگه دارید

کاشت مجدد دندان کنده شده
کاشت مجدد دندان کنده شده

در تمام مدت تا زمانی که پیوند انجام شود، دندان باید در دهان و یا جای دیگر، مرطوب بماند. اگر نمیتوانید دندان را در دهان نگه دارید آن را در یک لیوان شیر بگذارید. دندان را در آب لوله کشی معمولی قرار ندهید چرا که سلولهای حساس ریشه ممکن است نتوانند آب لوله کشی را مدت طولانی تحمل کنند.

۵- ظرف ۳۰ دقیقه خود را به دندانپزشک برسانید

در حالی که دندان را در دهان و یا یک لیوان شیر با خود حمل میکنید فورا به دندانپزشک مراجعه کنید. حتی اگر نتوانستید ظرف ۳۰ دقیقه خود را به دندانپزشک برسانید باز هم با وجود سپری شدن یک یا چند ساعت ممکن است بتوان دندان را نجات داد بنابراین نا امید نشوید.

کاشت مجدد دندان کنده شده
کاشت مجدد دندان کنده شده

پیوند دندان کنده شده چگونه است؟

گاهی اوقات بازکاشت دندان کنده شده به آسانی انجام میشود و گاهی نیز ممکن است این کار بسیار پیچیده باشد. برای مثال در شرایطی که دندان یا استخوان شکسته باشد کار به آسانی نخواهد بود. دندانپزشک از آب برای شستشوی ذرات چسبیده در داخل حفره دندان استفاده میکند.

کاشت مجدد دندان کنده شده
کاشت مجدد دندان کنده شده

سپس دندان را در جای خود قرار میدهد. مهمترین نکته، بازکاشت فوری دندان است که احتمال موفقیت را بالا میبرد. عصب کشی دندان ممکن است بلافاصله انجام شود و یا با تاخیر صورت بگیرد. این بستگی به مدت زمانی که دندان خارج از دهان بوده است و همچنین فاکتورهای دیگر دارد. در هر صورت دندانپزشک دندان کنده شده را با سیم نرم و کامپوزیت یا مواد دیگری به دندانهای مجاور آتل میکند.

شکل- آتل کردن دندان پیوند شده با سیم و باندینگ کامپوزیت
شکل- آتل کردن دندان پیوند شده با سیم و باندینگ کامپوزیت

با این کار تا چند روز دندان در جای خود ثابت می ماند. در مورد مدت زمانی که دندان باید آتل بماند دندانپزشک باید تصمیم گیری نماید.

در صورتی که استخوان پیرامون دندان شکستگی نداشته باشد، ریشه معمولا دوباره به استخوان زیرین متصل میشود. این پیوند مجدد دندان معمولا سه تا چهار هفته طول میکشد. در صورتی که آسیب بیشتر باشد ممکن است شش تا هشت هفته این فرایند پیوند دندان طول بکشد.

سه تا شش ماه بعد باید دندان دوباره معاینه شود. در صورتی که علائمی از عفونت وجود نداشته باشد معاینات سالیانه کافی خواهد بود.

۱۴ فروردین ۱۳۹۷

عفونت داخل دندان به عفونتی گفته می‌شود که پالپ و ریشه را درگیر می‌کند و از آن به ‌عنوان پالپیت یاد می‌شود . عفونت به طرق مختلف در دندان ایجاد می‌شود. عوامل عفونت هر چه که باشد باید هر چه سریع تر تحت درمان قرار بگیرد تا جلوی گسترش آن و همچنین آسیب‌های ماندگار و گسترده گرفته شود.

عوامل عفونت داخل دندان

چه عواملی باعث عفونت دندان میشوند؟
چه عواملی باعث عفونت دندان میشوند؟
  • پوسیدگی دندان

عفونت ممکن است در اثر پوسیدگی دندان اتفاق بیفتد. دندان توسط لایه سخت و مقاومی به نام مینا محافظت می‌شود. مینا همان لایه سفید رنگ دندان است که در حالت نرمال تمامی سطح دندان را پوشانده است. در صورتی که بهداشت دهان را به خوبی رعایت نکنید، پلاک‌های باکتریایی در سطح دندان تشکیل شده و در اثر فعالیت آنها اسید تولید می‌شود. اسید باعث حل شدن مینا و باز شدن راه نفوذ باکتری‌ها به داخل دندان می‌شود. همچنین عوامل دیگری مانند مصرف غذاهای اسیدی به صورت مداوم، مصرف غذاهای حاوی قند زیاد و عدم انجام جرم گیری به موقع به فرسایش مینا و ایجاد پوسیدگی دندان کمک می‌کند. هنگامی که پوسیدگی از مینا عبور کرده و به لایه عاج می‌رسد، دندان در خطر قرار می‌گیرد چرا که عاج نرم‌تر از مینا بوده و بسیار آسیب ‌پذیر است. باکتری‌ها از طریق مینا خود را به پالپ رسانده و عفونت را گسترش می‌دهند. پالپ حاوی رگهای خونی، عصب ها و بافت همبند بوده و تنها بخش زنده دندان به شمار می‌آید. در صورتی که عفونت به پالپ برسد دیگر نمی‌توان با پر کردن دندان مشکل را برطرف نمود بلکه باید عصب‌ کشی انجام دهید.

چه عواملی باعث عفونت دندان میشوند؟
چه عواملی باعث عفونت دندان میشوند؟
  • آسیب‌هایی فیزیکی مانند ترک ‌خوردگی و شکستگی

در صورتی که دندان در اثر وارد آمدن ضربه‌ های ناگهانی و یا فشار بیش از حد ترک برداشته و یا بشکند، راه نفوذ آلودگی‌های داخل دهان به پالپ باز می‌شود. در صورتی که شکستگی را خیلی زود درمان کنید، راه نفوذ باکتریها بسته می‌شود اما در صورتی که این کار فوراً انجام نشود، باکتری‌ها وارد دندان می‌شوند. به این ترتیب عفونت ایجاد می‌شود. عواملی مانند استفاده از دندان به عنوان ابزار برای مثال شکستن پسته و بادام و یا باز کردن در بطری با دندان ، زمین خوردن، بازی‌های برخوردی و ضربه دیدن دندان، تصادفات، دندان قروچه و به هم فشردن شدن دندان‌ها و همچنین قرار گیری دندان در معرض سرما و گرمای شدید می‌تواند باعث شکستن یا ترک برداشتن آن شود.

اشتباهات دندان‌پزشکی

گاهی اوقات ممکن است در حین درمان دندانپزشکی مشکلاتی از قبیل حرارت بیش از حد در حین دریل کردن اتفاق بیفتد و باعث آسیب ‌دیدگی دندان شود. استفاده نادرست از انواع درمان‌های شامل نور و لیزر نیز می‌تواند باعث آسیب دیدن دندان شود. همچنین ممکن است عفونت از جمله عوارض جانبی درمان‌هایی مانند کاشت ایمپلنت، عصب ‌کشی و یا کشیدن دندان مجاور باشد. اگر چه التهاب معمولاً همراه با عفونت باکتریایی است اما گاهی اوقات ممکن است به علت عوامل دیگری مانند صدمات مکرر اتفاق بیفتد. هنگامی که پالپ دچار التهاب می‌شود، فشار داخل آن افزایش پیدا می‌کند. این افزایش فشار باعث تحت فشار قرار گرفتن عصب‌های دندان و بافت‌های پیرامون آن می‌شود. فشار حاصل از التهاب ممکن است تب خفیف تا شدید ایجاد نماید که بستگی به شدت التهاب و واکنش بدن فرد دارد. به خاطر داشته باشید که بر خلاف سایر بخش‌های بدن که در آنها افزایش فشار را بافت‌های نرم پیرامون متحمل می‌شوند، در پالپ وضعیت متفاوت بوده و از آنجایی که محفظه پالپ توسط بافتهای سخت عاج احاطه شده است فضایی برای تورم وجود ندارد. در نتیجه به واسطه التهاب فشار جریان خون افزایش یافته و درد احساس میشود.

چه عواملی باعث عفونت دندان میشوند؟
چه عواملی باعث عفونت دندان میشوند؟

عفونت لثه

در موارد نادر عفونت داخل دندان در اثر بیماری و عفونت لثه ایجاد می‌شود. به این صورت که عفونت داخل لثه گسترش یافته و به دندان نفوذ میکند. در شکل بالا در تصویر سمت چپ لثه سالم و در تصویر سمت راست لثه بیمار را مشاهده میکنید.

۷ اسفند ۱۳۹۶

 

سیگار کشیدن و درمان ریشه ( عصب کشی )

تحقیقات نشان می‌دهد افراد سیگاری بیشتر دچار مشکلات نیازمند عصب‌ کشی دندان می‌شوند. عصب‌ کشی یا درمان ریشه ( Root canal) زمانی انجام می‌شود که پالپ دندان که حاوی عصب ها و رگهای خونی است دچار عفونت و التهاب می‌شود. در عصب‌ کشی بافت‌های عفونی برداشته شده و محفظه خالی پالپ تمیز و ضد عفونی می‌شود. در نهایت پالپ و ریشه با مواد مخصوصی پر می‌شود تا از عفونت مجدد جلوگیری گردد. پژوهشگران بیان می‌دارند یافته ‌های آنها نشان می‌دهد مردانی که سیگار می‌کشند تقریباً دو برابر افرادی که اصلاً سیگار نمی‌کشند نیاز به درمان ریشه و عصب‌ کشی پیدا می‌کنند. این پژوهش بر روی مردان انجام شده است اما احتمالا نتایج آن را میتوان به زنان نیز تعمیم داد.

پژوهشگر این مقاله الیزابت کرایل کی، پروفسور بخش سلامت دانشکده دندانپزشکی دانشگاه بوستون است. او و همکارانش داده‌ های به‌ دست ‌آمده از بررسی ۸۱۱ مرد را در مدت ۲۸ سال جمع آوری و آنالیز نموده ‌اند. این پژوهش در اواخر دهه ۶۰ میلادی آغاز شده بود. متوسط سن افراد شرکت‌ کننده ۴۸ سال بود و غالباً افراد سفید پوست از طبقه متوسط بودند. این افراد هر سه سال تحت معاینه کامل دندانپزشکی قرار گرفته و عکس پرتوی ایکس از دندان‌هایشان گرفته می‌شد. همچنین عادت سیگار کشیدن نیز در پرونده آنها ثبت می‌شد. در بین تمامی شرکت ‌کنندگان، حدود ۲۳۰ مرد اصلا سیگار نمی‌کشیدند و ۴۴۰ نفر سیگاری بودند.

محققان با عکس پرتوی ایکس، دندان شرکت کننده‌ها را بررسی کردند تا وضعیت مجرای ریشه دندان‌ها را مشخص کنند. در این بررسی‌ها مشخص شد ۹۹۸ دندان در این مدت تحت عصب کشی قرار گرفته است. این دندانها متعلق به ۳۸۵ نفر بودند بنابراین بسیاری از افراد بیش از یک عصب ‌کشی داشته اند. در بین افرادی که هنوز سیگاری بودند، آنهایی که بیش از ۱۲ سال سیگار کشیده بودند بیشتر عصب ‌کشی داشتند. افرادی که هنوز سیگاری بودند اما تعداد سال‌هایی که سیگار کشیده اند، کمتر بوده است کمتر نیاز به عصب‌ کشی پیدا کرده بودند اما احتمال عصب‌ کشی در آنها بیشتر از افرادی بود که اصلا سیگار نکشیده بودند.

در این پژوهش مشخص شد ترک سیگار و پایبندی به عدم مصرف سیگار در کاهش نیاز به عصب ‌کشی مؤثر است. پژوهشگر این مقاله می‌گوید: خبر خوب برای افرادی که سیگار می‌کشند این است که در صورتی که مصرف سیگار را کنار بگذارند احتمال نیاز به درمان عصب ‌کشی در آنها کاهش پیدا می‌کند. مردانی که به مدت نه سال یا بیشتر از آن سیگار را کنار گذاشتند احتمال نیاز به عصب ‌کشی در آنها تقریباً مشابه افراد غیر سیگاری است.

تاثیر دخانیات و سیگار بر درمان ریشه دندان
تاثیر دخانیات و سیگار بر درمان ریشه دندان

وظیفه دندانپزشکان در قبال بیماران سیگاری

تمام دندانپزشکان باید از بیماران خود بپرسد آیا سیگار می‌کشند یا نه، و در صورتی که چنین است باید ببینند آیا بیمار می‌خواهد سیگار را ترک کنند یا خیر. دندانپزشکان می‌توانند چسب نیکوتین و سایر انواع محصولات ترک سیگار را در اختیار بیماران قرار دهند و یا آنها را به کلینیک‌های ترک سیگار ارجاع دهند. عکس پرتوی نمی‌تواند نشان دهد چرا فرد سیگاری بیشتر در خطر نیاز به عصب ‌کشی قرار دارد. بنابراین در این پژوهش نمی‌توان مشخص کرد چه مکانیسم‌ بیولوژی عامل آن است. در زمینه چند احتمال مطرح است:

  • سیگار مقابله با عفونت را برای بدن سخت می‌کند
  • سیگار التهاب را افزایش می‌دهد
  • آسیب‌های ناشی از سیگار باعث اختلال در گردش خون و کاهش اکسیژن‌ رسانی می‌شود

پژوهشگران بیان می‌دارند یافته ‌های این مقاله تایید میکند سیگار یکی از عوامل بیماری‌های دهان و دندان است. مردانی که سیگار می‌کشند بیشترین میزان عصب ‌کشی را به خود اختصاص می‌دهند و افرادی که اصلاً سیگار نمی‌کشند و یا افرادی که مدت طولانی است سیگار را کنار گذاشته اند، حداقل تعداد عصب‌ کشی را دارند. احتمالاً این یافته ‌ها در مورد زنان نیز صادق است. با این حال پی بردن به آن دشوارتر است چرا که از نظر تاریخی زنان مدت زیادی نیست که سیگار می‌کشند و شدت آن نیز به اندازه مردان نبوده است.

۲۹ بهمن ۱۳۹۶

ساختار دندان

پالپ به بخش مرکزی دندان گفته می‌شود که حاوی رگهای خونی و عصب ها و بافت همبند می‌باشد. اگر چه پالپ با لایه عاج و مینا محافظت می‌شود اما بر اثر عوامل مختلف مانند پوسیدگی عمیق، ترک ‌خوردگی و وارد آمدن ضربه ممکن است پالپ دچار آسیب ‌دیدگی شود. عامل بیماری‌ها و مشکلات پالپ ممکن است باکتریایی، فیزیکی، شیمیایی و یا تشعشع باشد. به طور کلی بیماری‌های پالپ چند دسته کلی تقسیم می‌شوند.

مشکلات و بیماری های پالپ دندان
مشکلات و بیماری های پالپ دندان

پالپیت

پالپیت به التهاب پالپ دندان گفته می‌شود. علت آن ممکن است پوسیدگی دندان، تروما یا درمان‌های مکرر دندانپزشکی باشد. نشانه اصلی پالپیت دندان درد است. پالپیت در ابتدا به صورت برگشت پذیر بوده و آسیب ماندگار در پالپ ایجاد نمی‌کند بلکه با درمان مناسب می‌توان پالپ را نجات داد. اما در صورتی که در این مرحله درمان نشود، بیماری پیشروی کرده و به پالپیت برگشت ‌ناپذیر تبدیل می‌شود که در این صورت نمی‌توان با پر کردن دندان آن را درمان نمود. در این مرحله پالپ دچار نکروز شده و در صورت عدم درمان منجر به عفونت پیرامون نوک ریشه دندان می‌شود. پالپیت برگشت پذیر ممکن است حاد و یا مزمن باشد. پالپیت حاد علائمی ایجاد می‌کند اما پالپیت مزمن بدون علامت است. پالپیت برگشت ‌ناپذیر در صورتی‌ که حاد باشد با واکنش غیر طبیعی دندان به محرک‌های سرد یا داغ مشخص می‌شود و در صورتی ‌که مزمن باشد بدون علامت است.

مشکلات و بیماری های پالپ دندان
مشکلات و بیماری های پالپ دندان

تخریب یا دژنراسیون پالپ

این وضعیت معمولاً در افراد سالمند دیده می‌شود و در شرایطی اتفاق می‌افتد که دندان دائماً در معرض محرک‌های خفیف قرار دارد. عامل تحریک دندان ممکن است فرسایش دندان، وجود باکتری‌ها و موارد دیگر باشد. در صورتی که این وضعیت پیشروی کند ممکن است باعث تغییر رنگ دندان شده و دیگر دندان به هیچ محرکی واکنش نشان ندهد. تخریب پالپ ممکن است به دو صورت زیر اتفاق بیفتد:

  • کلسیتی شدن پالپ یا سنگ پالپی علت سنگی شدن پالپ مشخص نیست و شواهدی وجود ندارد که نشانه دهد این وضعیت مرتبط با اختلال سیستمی یا پالپی باشد. اندازه سنگها ممکن است در حد ذرات میکروسکوپی تا توده های بزرگ کلسیتی که تقریبا تمام محفظه پالپ را درگیر کرده است، متغیر باشد. این وضعیت را میتوان از روی عکسهای رادیوگرافی شناسایی کرد.
  • موارد دیگر تعیین شده با تشخیص هیستوپاتولوژی
مشکلات و بیماری های پالپ دندان
مشکلات و بیماری های پالپ دندان

نکروز پالپ

نکروز به مرگ سلول‌ها گفته می‌شود و نکروز پالپ به معنی مرگ پالپ دندان است. نکروز ممکن است تمام پالپ را در بر بگیرد و یا تنها بخشی از آن را درگیر کند. نکروز ممکن است در اثر التهاب و یا به علت جراحت اتفاق بیفتد.